Baada ya kengele kukatika, hakuna mtu aliyejua kama ilikuwa hitilafu ya kawaida au ishara nyingine ya siku iliyokuwa tayari imejaa mashaka.
Amina alirudi dorm ya wasichana pamoja na wanafunzi wengine, lakini courtyard haikutulia. Kila mtu alikuwa na version yake ya sababu ya cancellation. Mmoja alisema management imeogopa content ya poem ya Rehema. Mwingine alisema donor mmoja alikuwa amekuja ghafla na hakutaka “noise”. Mwingine alidai kulikuwa na order kutoka board.
Hakuna aliyekuwa na karatasi.
Hakuna aliyekuwa na email.
Lakini rumor haikuhitaji stamp.
Rehema aliingia dorm akiwa bado amevaa kitambaa cha club shingoni.
“Hatutakiwi kuachia hivi,” alisema.
Mwanafunzi mmoja akajibu, “Tufanye nini? Tushuke office?”
“Tutoke courtyard. Wote.”
Amina akasema, “Kwa nini?”
“Waone kwamba hatukubali.”
Juma, ambaye alikuwa amefika kwenye girls’ courtyard kwa ruhusa ya prefect duty, alitikisa kichwa.
“Hiyo itageuka kuwa refusal ya instruction.”
Rehema akamgeukia. “Na instruction yao ya kutupa bila answer ni nini?”
Juma akasema, “Sijakataa kwamba walikosea. Ninasema usiwape kitu rahisi cha kutaja kesho.”
“Kwa hiyo tunakaa dorm na kulalamika kwenye mito?”
Amina alikaa kwenye bench ya corridor. Aliona makundi yakitengenezeka haraka kuliko alivyotarajia. Wengine walitaka protest ya kukaa courtyard kimya. Wengine walitaka kuzima lights za dorm wenyewe. Wengine walitaka kupiga kelele wakati wa prep. Wengine walitaka tu kulala na kusahau.
Hakuna leader mmoja.
Hilo lilikuwa muhimu.
Baadaye, watu wangeweza kutafuta mtu wa kumlaumu, lakini usiku huo hasira ilikuwa kama maji yaliyopata nyufa nyingi.
Amina alifungua notebook yake na kuchora mstari katikati ya ukurasa. Upande mmoja akaandika **TUNACHOJUA**. Upande mwingine akaandika **TUNACHOSIKIA**.
Chini ya tunachojua aliweka: activity ilikuwa na approval; Mrema aliifuta; sababu iliyotolewa ilikuwa “operational concerns”; taarifa zaidi iliahidiwa; instruction ilikuwa warudi dorm.
Chini ya tunachosikia aliweka: donor; poem; board order; punishment iliyopangwa mapema.
Rehema akamwona. “Unaandika tena?”
“Ndiyo.”
“Unaandika sisi pia?”
“Ninaandika things ambazo zimesemwa wazi.”
“Kwa nani?”
“Kwa sababu kesho tutasahau sequence.”
Juma akasema, “Hiyo ni useful.”
Rehema akamwambia, “Usije ukafanya sisi tuonekane criminals kwenye notebook yako.”
Amina akamjibu, “Ndio maana ninaandika fact, si label.”
Msichana mmoja aitwaye Zuhura alisogea karibu na kuangalia kurasa. “Hii donor story umeiweka upande wa rumor?”
“Ndiyo.”
“Lakini kaka yangu anajua mtu wa procurement. Amesema donor yuko mjini.”
Amina akasema, “Kuwa mjini si sawa na kufuta tamasha.”
Zuhura akakunja uso, kana kwamba Amina alikuwa amevunja upande wao badala ya kuvunja hoja dhaifu.
Rehema akauliza, “Kwa hiyo mpaka management ikiri kila kitu, sisi tunakaa?”
“Hapana,” Amina alisema. “Tunaweza kuuliza. Tunaweza kuandika. Tunaweza kutaka answer. Lakini tukijaza mapengo kwa kitu ambacho hatujui, watashambulia hicho na kuacha kile tunachojua.”
Juma akamwangalia kwa muda. “Hiyo ndiyo shida ya usiku kama huu. Rumor moja nzuri inaweza kuua facts tano.”
Rehema hakujibu, lakini hakufuta page.
Wakati prep hour ilianza, prefects waliwataka wanafunzi waingie study rooms. Wengi waliingia, lakini sauti za kunong’ona ziliendelea. Kwenye WhatsApp groups za wanafunzi, screenshots za approval paper zilianza kuzunguka. Amina hakujua nani alikuwa amepiga picha. Copy aliyokuwa nayo bado ilikuwa kwenye notebook.
Mtu alituma ujumbe: **If they ignore letters, maybe they only hear noise.**
Rehema aliisoma na kusema, “Exactly.”
Amina akasema, “Hapana.”
“Kwa nini hapana?”
“Kwa sababu noise inaweza kuwa excuse ya kutosikiliza zaidi.”
“Na silence imefanya nini?”
Amina hakujibu mara moja.
Hilo ndilo tatizo. Rehema hakuwa wrong kabisa.
Dakika kumi baadaye, message nyingine ikaja ikidai kwamba wanafunzi wawili tayari wameitwa discipline office na watafukuzwa asubuhi. Hakukuwa na majina. Hakukuwa na notice.
Mmoja wa wasichana akaanza kupakia vitu kwenye bag.
“Unafanya nini?” Amina akauliza.
“Kama wanaanza kufukuza watu, mimi sitaki kukutwa hapa.”
“Utaenda wapi usiku?”
“Kwa shangazi yangu mjini.”
“Huwezi kutoka gate bila guardian.”
“Basi nifanye nini?”
Amina akaonyesha simu yake. “Kwanza, tusitengeneze decision kubwa kwa message ambayo hata source yake haijulikani.”
Hapo alitambua namna ukosefu wa taarifa rasmi ulivyokuwa na gharama ya haraka. Haukuacha tu watu wakiwa na hasira; uliwafanya waamue kwa hofu.
Saa moja baadaye, Juma alikuja na notice ndogo kutoka discipline office: wanafunzi wabaki dorm blocks; hakuna movement kati ya blocks; club leaders waonane na patrons kesho.
Rehema akacheka.
“Kesho. Kila kitu ni kesho.”
Amina akasoma notice.
“Haina sababu ya cancellation.”
“Exactly.”
“Lakini ina instruction ya usiku.”
Rehema akamnyang’anya paper. “Unaona? Wanaweza kuandika rule ndani ya dakika moja. Answer ndiyo haiwezi kuandikwa.”
Sentensi hiyo ilisambaa dorm nzima.
Juma alipokuwa anaondoka, Amina alimfuata hadi mlangoni.
“Unaweza kuuliza kama kuna students wameitwa discipline office?”
“Nitauliza.”
“Na kama hakuna, sema wazi.”
Juma akatikisa kichwa. “Unafanya fact-checking sasa?”
“Naogopa zaidi rumor kuliko jana.”
“Kwa nini?”
“Kwa sababu kila rumor inaonekana kama instruction kwa mtu mwingine.”
Dakika ishirini baadaye Juma alituma ujumbe: **Hakuna student aliyefukuzwa wala kuitwa kwa dismissal notice. Prefects wameambiwa wabaki kwenye blocks.**
Amina alisoma ujumbe huo kwa sauti kwenye room. Watu wawili walipumua kwa nguvu. Msichana aliyekuwa amepakia bag akaanza kurudisha nguo zake.
Rehema akasema, “Hiyo ndio information walitakiwa kutuma wao.”
“Ndiyo,” Amina akasema. “Lakini kutokutuma bado hakufanyi rumor kuwa true.”
Karibu saa tatu usiku, sauti ilitoka boys’ side. Kwanza ilikuwa whistle moja. Kisha nyingine. Baadaye viti viwili viligongwa kwenye floor kwa rhythm. Girls’ dorm ikajibu kwa kupiga makofi dirishani.
Juma alipiga simu Amina.
“Usitoke.”
“Kinachoendelea nini?”
“Bado ni noise.”
“Rehema yuko wapi?”
Amina akageuka.
Kitanda cha Rehema kilikuwa tupu.
Akatoka corridor, si courtyard. Prefect wa girls’ dorm alimzuia.
“Unakwenda wapi?”
“Namtafuta Rehema.”
“Rudi room.”
“Hayupo.”
Prefect akakaza uso. “Amina, usiongeze watu nje.”
Amina akarudi ndani, lakini moyo wake ulikuwa umeshaanza kwenda haraka.
Dakika chache baadaye Rehema alirudi kutoka washroom side pamoja na wasichana wawili.
Amina akasema, “Ulikuwa wapi?”
“Tunataka kwenda courtyard.”
“Kwa nini?”
“Kukaa tu.”
“Usiku?”
“Ndiyo.”
“Hiyo haitabaki ‘kukaa tu’ kama boys’ side tayari kuna kelele.”
Rehema akapunguza sauti. “Amina, kuna point inafika ukikataa kuwa mtoto mzuri tu.”
Amina alihisi maneno hayo moja kwa moja kwenye hofu yake ya scholarship.
“Na kuna point inafika ambapo hasira yako inakuwa evidence dhidi yako.”
Rehema akasema, “Basi wewe endelea kuandika.”
Amina hakukasirika. “Nitaandika. Na sitaenda kuvunja chochote.”
Mmoja wa wasichana akasema, “Hakuna aliyesema kuvunja.”
Kutoka nje sauti kubwa ya chuma ikasikika.
Wote wakanyamaza.
Kisha kelele nyingine.
Sasa haikuwa rhythm.
Juma alipiga simu tena.
“Stay inside. Kuna watu wameanza kusukuma gate ya courtyard ya boys.”
“Watu gani?”
“Sijui wote.”
“Staff?”
“Wapo njiani.”
Amina akamwangalia Rehema. Hasira kwenye uso wake ilibadilika kuwa wasiwasi.
“Hii ndiyo nilikuwa nasema,” Amina alisema.
Rehema akajibu, “Sikusema wasukume gate.”
“Najua.”
Na hilo ndilo lilikuwa jambo la kutisha zaidi: hakuna aliyekuwa anadhibiti tena mwelekeo wa collective mood.
Bi Naserian alituma message kwenye radio club group: **Do not circulate unverified claims. Stay in dorms. Keep records of official notices only.**
Amina aka-save message.
Rehema akamwona. “Una-save kila kitu?”
“Leo, ndiyo.”
Kelele ziliongezeka nje. Prefects walitembea corridor wakifunga milango ya stairwell. Mwalimu mmoja alipita akisema hakuna mtu atoke.
Halafu taa za corridor zikapepesa.
Mara moja.
Mara mbili.
Mwanafunzi mmoja akasema, “Wamekata umeme?”
Mwingine akasema, “Ni wao!”
Amina akapaza sauti, “Hatujui!”
Taa zikarudi kwa sekunde chache.
Kisha campus nzima ikazama gizani.
Simu zikawashwa kama nyota ndogo kwenye dorm. Kelele za courtyard zikawa kubwa zaidi kwa sababu hakuna aliyekuwa anaona vizuri.
Amina akasimama katikati ya corridor akiwa ameshika notebook yake kwa mkono mmoja na simu kwa mwingine.
Usiku huo makundi yalikuwa tayari yamegawanyika—na taa zilipozimika, hakuna aliyekuwa tena na uhakika ni nani alikuwa anafuata nani.
---